TÜKON Tüketiciler Konfederasyonu Genişletilmiş Başkanlar Kurulu Sonuç Bildirgesi Yayınlandı
TÜKON TÜKETİCİLER KONFEDERASYONU
GENİŞLETİLMİŞ BAŞKANLAR KURULU SONUÇ BİLDİRGESİ
Temmuz 2026 – Ankara
TÜKON Tüketiciler Konfederasyonu Genişletilmiş Başkanlar Kurulu, 11–12 Temmuz 2026 tarihlerinde Ankara’da federasyonlarımızın ve bileşen derneklerimizin temsilcilerinin katılımıyla toplanarak; ülkemizin içinde bulunduğu ekonomik, sosyal, hukuki ve çevresel gelişmeleri, tüketicilerin karşı karşıya bulunduğu güncel sorunları ve konfederasyonumuzun önümüzdeki döneme ilişkin programı kapsamlı biçimde değerlendirmiştir. Yapılan görüşmeler sonucunda aşağıdaki değerlendirme ve kararlar oy birliğiyle kabul edilmiştir.
TÜKETİCİ HAKLARI YAŞAM HAKKININ AYRILMAZ BİR PARÇASIDIR
Başkanlar Kurulumuz, tüketici haklarının yalnızca alışveriş ilişkilerinden doğan uyuşmazlıklarla sınırlı olmadığını; Evrensel Tüketici Hakları Beyannamesi’nde ifadesini bulan güvenli gıdaya erişimden temiz su hakkına, barınmadan enerjiye, ulaşımdan sağlığa, eğitimden dijital haklara, çevrenin korunmasından adalete erişime kadar yaşamın bütün alanlarını kapsayan temel insan hakları olduğunu bir kez daha vurgulamaktadır.
Bugün ülkemizde milyonlarca yurttaş; yüksek enflasyon, gelir adaletsizliği, yoksulluk, hayat pahalılığı, konut ve kira krizleri, enerji ve ulaşım maliyetleri, gıda fiyatlarındaki artış, çevresel tehditler ve hak arama yollarındaki güçlükler nedeniyle yaşamını giderek ağırlaşan koşullar altında sürdürmektedir.
Tüketicinin korunması, yalnızca piyasanın düzenlenmesi meselesi değildir. Aynı zamanda sosyal devletin, hukukun üstünlüğünün, demokratik katılımın ve insan onuruna yakışır hayat hakkının korunması meselesidir.
Bu anlayışla Başkanlar Kurulumuz aşağıdaki kararları kamuoyuyla paylaşmaktadır:
BAŞKANLAR KURULUNUN TEMEL KARARLARI
- Tüketici Hakem Heyetleri Güçlendirilmelidir
Hak arama özgürlüğünün önündeki tüm engeller kaldırılmalı; kapatılan Tüketici Hakem Heyetleri yeniden açılmalı, hakem heyetlerinin kurumsal yapısı güçlendirilmeli ve tüketicilerin adalete hızlı, kolay ve ücretsiz erişimi güvence altına alınmalıdır.
- 6502 Sayılı Kanun Günümüz Koşullarına Uygun Hale Getirilmelidir
Dijital tüketici hakları, yapay zekâ uygulamaları, çevresel tüketici hakları, planlı eskitme, finansal hizmetler, elektronik ticaret ve yeni tüketim modellerini kapsayan kapsamlı bir mevzuat reformu başlatılmalıdır.
- Güvenli Gıda Temel İnsan Hakkıdır
Taklit ve tağşişle etkin mücadele edilmeli; pestisit, katkı maddeleri ve gıda güvenliği konularında denetimler artırılmalı, tüketicilerin doğru ve eksiksiz bilgilendirilmesi sağlanmalıdır.
- Su Yaşamdır, Su Haktır
Temiz ve güvenli içme suyuna erişim temel insan hakkıdır. Su havzaları, ormanlar, tarım alanları ve doğal yaşam alanları: madencilik, plansız yapılaşma ve çevresel tahribata karşı etkin biçimde korunmalıdır.
- Ulaşım ve Enerji Yoksulluğu ile Mücadele Edilmelidir
Ulaşım ve enerji hizmetlerine erişim ekonomik güce bağlı bir ayrıcalık değil; sosyal devlet anlayışı gereği herkes için erişilebilir temel kamu hizmeti olarak değerlendirilmelidir.
- Vahşi Madenciliğe ve Doğa Tahribatına Karşı Yaşam Hakkı Savunulacaktır
Başkanlar Kurulumuz; başta su havzaları, ormanlar, tarım alanları, meralar ve doğal yaşam alanları olmak üzere ülkemizin doğal varlıklarını geri dönülmez biçimde tahrip eden vahşi madencilik uygulamalarına karşı yaşamı, doğayı ve kamu yararını esas alan kararlı bir mücadele yürütme kararı almıştır. Doğal kaynaklar yalnızca bugünün değil, gelecek kuşakların ortak mirasıdır. Kısa vadeli ekonomik kazanç uğruna su kaynaklarının kirletilmesine, ormanların yok edilmesine, tarım alanlarının tahrip edilmesine ve ekolojik dengenin bozulmasına izin verilmemelidir.
TÜKON; çevresel etkileri bilimsel olarak değerlendirilmeyen, kamu yararı taşımayan ve yaşam hakkını tehdit eden madencilik faaliyetlerine karşı hukuk içinde her türlü demokratik mücadeleyi sürdürecek; suyu, toprağı, havayı ve yaşamı korumayı tüketici haklarının ayrılmaz bir parçası olarak görmeye devam edecektir.
- Barınma Hakkı Güvence Altına Alınmalıdır
Konut ve kira krizine karşı tüketiciyi koruyan sosyal politikalar geliştirilmeli; güvenli, sağlıklı ve erişilebilir konut hakkı güçlendirilmelidir.
- Sağlık Hizmetlerinde Tüketici Hakları Korunmalıdır
Şeffaf fiyatlandırma, hasta hakları, sağlık hizmetlerine eşit erişim ve güvenli sağlık ürünleri konusunda gerekli düzenlemeler hayata geçirilmelidir.
- Dijital Tüketici Hakları Güvence Altına Alınmalıdır
Kişisel verilerin korunması, çevrim içi alışverişlerde güvenlik, algoritmik fiyatlandırma, dijital sözleşmeler ve yapay zekâ uygulamaları konusunda tüketiciyi koruyan yeni düzenlemeler yapılmalıdır.
- TÜKON Tüketici Akademisi Kuruldu
Tüketici hukuku, tüketici politikaları ve toplumsal bilinçlenme alanlarında eğitim, araştırma ve politika geliştirme faaliyetlerini yürütecek TÜKON Tüketici Akademisi kurulmuş olup, en kısa sürede çalışmalarına başlayacaktır.
- Tüketici Örgütlerinin Mücadele Birliği Güçlendirilecektir
Federasyonlarımız, derneklerimiz ve tüm demokratik kitle örgütleriyle dayanışma içinde ortak kampanyalar, eğitim çalışmaları, hukuki girişimler ve savunuculuk faaliyetleri yürütülecektir. Tüketici hakları ve hak ihlalleri alanında sahada olan mücadele veren dernek ve üst örgütler ile mücadele birliğimiz devam edecek, bu mücadele birliğimizin nihai hedefi olan örgütsel birleşmelerin sağlanması için çalışmalar yapılacaktır.
- TÜKON’un Uluslararası Kuruluşlara Üyeliği ve İşbirliği Devam Edecektir
Özbekistan Tüketici Birliği ile başlayan uluslararası ilişkilerimiz, farklı ülkelerdeki kurum ve kuruluşlara üyeliğimiz ve işbirliğimiz artarak devam edecektir. Halihazırda devam eden üyelik girişimlerimiz yıl sonuna kadar tamamlanacaktır.
- Eğitime Erişimde Eşitlik
Eğitimde fırsat eşitliğinin oluşturulması, tüm okullarda ücretsiz bir öğün yemeğin sağlanması, öğrenci yurtlarının sayısının artırılması ve koşullarının iyileştirilmesi konusunda çabalarına devam edecektir.
- Yoksulluk ve Açlıkla Mücadele
Derinleşen yoksulluk ve hayat pahalılığı nedeniyle milyonlarca emekli, asgari ücretli ve dar gelirli yurttaşın açlık sınırının altında ücret ve aylıklarla yaşamaya mahkûm edilmesi kabul edilemez. Güvenli ve ekonomik gıdaya erişimin temel bir insan ve tüketici hakkı olduğu vurgulanmış; alım gücünün artırılması, insan onuruna yakışır bir yaşamın güvence altına alınması, bu alanda kamuoyu oluşturulması, çözüm önerileri geliştirilmesi ve TÜKON’un hukuki, toplumsal ve örgütsel mücadelesinin güçlendirilmesine karar verilmiştir.
TÜKON’UN YENİ DÖNEM HEDEFLERİ
Başkanlar Kurulumuz;
- Güçlü ve yaygın örgütlenmeyi,
- Bilimsel bilgiye dayalı politika üretimini,
- Tüketici haklarının anayasal güvence altında güçlendirilmesini,
- Sosyal devlet anlayışının geliştirilmesini,
- Çevrenin ve doğal varlıkların korunmasını,
- Gençlerin ve kadınların tüketici hareketine daha etkin katılımını,
- Yerel yönetimler, üniversiteler ve meslek kuruluşlarıyla iş birliğini,
- Ulusal ve uluslararası düzeyde etkin bir tüketici hareketi oluşturulmasını,
- Tüketicinin hak arama yollarının daraltılmasına karşı mücadele edilmesi,
- Tüketici örgütlerinin kamu kurumlarında temsil hakkının (BTK, BBDK, EPDK gibi) tanınmasını,
- AB Topluluk Davaları/Temsili Davalar Mekanizması Direktifi’nin Türkiye’de “Kanun” olarak çıkarılması konusunda çalışma yapılmasını,
- Mevcut tüketici hakem heyetlerinin güçlendirilmesi ve kapanan THH’lerinin açılması için mücadele edilmesini, önümüzdeki dönemin temel çalışma hedefleri olarak kabul etmiştir.
KAMUOYUNA VE İLGİLİ KURUMLARA ÇAĞRIMIZ
Başta Türkiye Büyük Millet Meclisi, Ticaret Bakanlığı, ilgili kamu kurumları ve yerel yönetimler olmak üzere tüm karar vericileri; tüketicinin korunmasına ilişkin politikaları hazırlarken tüketici örgütlerinin bilgi ve deneyiminden yararlanmaya, katılımcı ve şeffaf bir anlayışla hareket etmeye davet ediyoruz.
Satıcı ve sağlayıcılara çağrımız; dürüst ticaret ilkelerine bağlı kalmaları, tüketiciyi yanıltan uygulamalardan kaçınmaları, ürün güvenliğini ve kalite standartlarını yükseltmeleri yönündedir.
Tüm tüketicilere çağrımız ise açıktır:
Haklarımız ancak onları bildiğimiz, kullandığımız ve birlikte savunduğumuz ölçüde korunabilir.
- Hak aramaktan vazgeçmeyelim.
- Örgütlü mücadeleyi büyütelim.
- Tüketici örgütlerine sahip çıkalım.
TÜKON’UN KARARLILIĞI
TÜKON Tüketiciler Konfederasyonu;
- İnsan onurunu esas alan,
- Hukukun üstünlüğünü savunan,
- Demokratik katılımı güçlendiren,
- Sosyal adalet ilkesini benimseyen,
- Çevreyi ve doğal yaşamı koruyan,
- Bilimsel bilgiye dayalı politika üreten,
- Şeffaf, hesap verebilir ve katılımcı bir anlayışla çalışan, bir tüketici hareketini büyütme kararlılığını kamuoyuna saygıyla ilan etmektedir.
Tüketici hakları insan haklarının ayrılmaz bir parçasıdır. Güçlü tüketici; güçlü aileyi, güçlü toplumu ve güçlü demokrasiyi güçlendirir.
Daha adil, daha eşit, daha güvenli ve daha yaşanabilir bir Türkiye için; tüketicilerin örgütlü mücadelesini büyütmeye, hak arama yollarını güçlendirmeye ve kamu yararını her koşulda savunmaya devam edeceğiz.
“Tüketicinin Gücü, Örgütlü Mücadeleden Gelir.”
ORTAK ÇAĞRIMIZ
Gelin; evrensel tüketici haklarımız için, adalet için, güvenli gıda, temiz su, sağlıklı çevre, erişilebilir ulaşım, insanca yaşam ve güçlü bir sosyal devlet için birlikte mücadele edelim. Çünkü tüketici yalnızca satın alan değil; hak sahibi, yurttaş ve geleceğin ortak sorumluluğunu taşıyan toplumsal bir özne, örgütlü toplum ise demokrasinin en güçlü güvencesidir.
“Hak Arayan, Çözüm Üreten, Birleştiren TÜKON; tüketicinin ulusal ve uluslararası haklarını, toplumun ortak geleceğini ve demokratik hukuk devletini savunmaya kararlılıkla devam edecektir.”
TÜKON TÜKETİCİLER KONFEDERASYONU
Genişletilmiş Başkanlar Kurulu
Ankara – 11/12 Temmuz 2026